Terugblik Wet DBA en schijnzelfstandigheid
Op woensdag 13 november 2024 organiseerde De IT Regisseur samen met Arno Pronk van Circle8 een thema sessie over Wet DBA en voorkomen van schijnzelfstandigheid.
Wat verandert er vanaf 2025?
Vanaf 1 januari 2025 wordt het handhavingsmoratorium op de Wet DBA opgeheven. Dit betekent dat de Belastingdienst actief gaat controleren en handhaven , met risico op naheffingen en boetes met terugwerkende kracht. Controles vinden plaats bij de organisatie waar de zzp’er actief is, niet bij de eventuele intermediair of de zelfstandige zelf. Deze Wet DBA uit 2016 regelde enkel de afschaffing van de VAR, maar bevatte geen concrete criteria voor het inhuren van zzp’ers en de handhaving daarop. Recente jurisprudentie zoals het Deliveroo arrest geeft meer duidelijkheid. Hierin worden de criteria gezag, arbeid en beloning holistisch beoordeeld om te bepalen of sprake is van ‘werken buiten dienstbetrekking’.
Wat is de impact?
Tijdens de sessie merkten de deelnemers op dat opdrachtgevers, vooral in de (semi)overheid, terughoudender worden in het inzetten van ZZP-ers. Dit komt doordat opdrachten niet altijd lijken te passen binnen de kaders van de Wet DBA. Een gemiste kans, want specifieke opdrachten met heldere doelen blijven wel degelijk mogelijk, mits goed vastgelegd en uitgevoerd.
Goedgekeurde modelovereenkomsten blijven geldig tot de einddatum van hun goedkeuring, zolang de feitelijke werkzaamheden aansluiten bij de opdrachtomschrijving. IT-advies en projectmanagement werkzaamheden zijn prima te omschrijven in de vorm van een inspanningsverplichting met een op te leveren resultaat.
Daarnaast constateren de deelnemers dat sommige ZZP-ers kenmerken van loondienst vertonen, zoals de afhankelijkheid van één opdrachtgever of de uitvoering structurele taken binnen een organisatie. Dit dwingt zowel zelfstandigen als opdrachtgevers tot strategische keuzes en lijkt deels te verklaren waarom meer ZZP’ers terugkeren naar loondienst. Tegelijkertijd blijft de verwachting dat de vraag bij opdrachtgevers naar flexibele professionals met specifieke expertise groot zal blijven.
Wat is de conclusie?
De Wet DBA, bedoeld om schijnzelfstandigheid te voorkomen, heeft nog geen heldere criteria voor handhaving door de Belastingdienst en roept de vraag op of ze niet te rigide is voor de diverse ZZP-populatie. Een evenwichtigere aanpak is noodzakelijk. De Wet Verduidelijking Beoordeling Arbeidsrelaties en Rechtsvermoeden (VBAR), die o.a. bij een uurtarief onder de 33 euro een rechtsvermoeden van werknemerschap introduceert, is hierin een volgende stap. Op 11 november 2024 gaf de Raad van State echter een negatief advies over het aangepaste wetsvoorstel. Dus het is voorlopig nog afwachten op wat er gaat komen.
Hoe bereiden wij ons voor?
Bij De IT Regisseur ondersteunen we opdrachtgevers en aangesloten zelfstandige ondernemers door:
- Het gezamenlijk opstellen van een opdrachtomschrijving die past binnen de criteria van de Wet DBA, rekening houdend met jurisprudentie zoals het Deliveroo-arrest.
- Periodieke controles op modelovereenkomsten en de feitelijke werkrelatie.
Wil je meer weten over deze veranderingen?
Download de whitepaper van Circle8.
Speciale dank aan:
- Arno Pronk voor zijn boeiende en gepassioneerde verhaal.
- Willeke en Suzanne Versluis voor de gastvrijheid en culinaire ondersteuning bij Herbergh De Drie Snoecken.
Ben jij een zelfstandige ICT professional en wil je aansluiten bij De IT Regisseur?